شاید با خودتان بگویید که ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی مشکل چندان مهمی نیست و درمان آن را پشت گوش بیندازید؛ اما باید بدانید که همین مشکل کوچک گاهی بدجور دردسرساز میشود و کل زحمات یکساله شما را به باد میدهد.
چیدن یک گوجه فرنگی سالم و خوشطعم برای کشاورز بسیار خوشایند است؛ ولی بیماری های گوجه فرنگی مانند ضخیم شدن برگها مانع از ایجاد این حس خوب میشوند. شما بهعنوان یک کشاورز باید بدانید که این مشکل چگونه ایجاد میشود و چه راههایی برای درمان آن وجود دارند؟
علت ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی چیست؟
گیاهانی که در شرایط طبیعی رشد میکنند و برخلاف گیاهان گلخانهای در معرض تغییرات جوی قرار دارند، بیشتر بیمار میشوند. هرچند که گیاهان گلخانهای نیز گاهی با مشکلات ویژه خودشان روبرو هستند. خاک، آب و هوا سه عنصر اصلی مرتبط با گیاه هستند و بهصورت مستقیم و غیرمستقیم بر رشد آن تأثیر میگذارند.
خاک سرشار از میکروبها (ویروس و باکتری) و قارچهای مختلف است؛ برخی از این میکروبها برای گوجه فرنگی مفید هستند و برخی دیگر نیز بیماری ایجاد میکنند. آب نیز یکی دیگر از عناصر اصلی رشد گوجه فرنگی است و کم یا زیاد آن بوتهها را در معرض بیماری قرار میدهد.
تغییر ضخامت برگهای گوجه فرنگی به این صورت است که برگها شادابی، طراوت و نازکی خود را از دست میدهند و حالت پیر پیدا میکنند. به این صورت که وقتی به برگ دست میزنید یا آن را مینگرید، ضخیم بودن، زبر بودن و همچنین خشک بودن آن را به طور واضح حس میکنید.
در این مقاله با عنوان «تغییر رنگ گوجه فرنگی»، به دلایل مختلفی مانند کمبود عناصر غذایی، بیماریها یا رسیدگی نادرست که باعث نارسایی در رنگگیری میشوند پرداخته شده و راهکارهایی برای بهبود فرآیند رسیدن میوه ارائه شده است.
چرا برگ های گوجه فرنگی ضخیم میشوند؟
ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی یکی از بیماریهای متعددی است که کشاورزان از آن شکایت دارند. این بیماری میتواند ناشی از یک میکروارگانیسم باشد و بهطورجدی مشکل ایجاد کند یا میتواند به دلیل برخی شرایط محیطی ایجاد شود.
ابتدا بیماریهای مهمی که ناشی از میکروارگانیسم و آفت هستند و سبب ضخیم شدن برگهای گوجه فرنگی میشوند را معرفی میکنیم. به این دلیل که بهتر است اول از عدم وجود این موارد مطمئن شوید و سپس مشکلات دیگر را بررسی کنید.
1. بیماری پیچیدگی برگ
پیچیدگی برگ یا Leaf roll یکی از بیماریهای ویروسی بوته گوجه فرنگی است. زمانی که ویروس TLCV به مزرعه میرسد، برگهای گوجه فرنگی دچار پیچش شده و در خود جمع میشوند. برگهای گوجه فرنگی بعد از پیچ خوردگی، ضخیم میشوند و حالت زبر به خود میگیرند.
بوتههای گوجه فرنگی از طریق مگس سفید آلوده به این ویروس مبتلا میشوند یا گاهی نیز این ویروس از طریق برداشتهای قبلی آلوده به کشت جدید منتقل میشود. ویروس TLCV از گیاه تغذیه میکند و اجازه نمیدهد مواد مغذی بهدرستی به گلها و برگها برسند و ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی از اثرات آن است.
2. بیماری غنچه درشت
بیماری فیتوپلاسمایی تورم جوانه یا غنچه درشت (Big bud) یکی دیگر از بیماریهای گوجه فرنگی است که سبب ضخیم شدن برگ آن میشود. عامل این بیماری آفت فیتوپلاسما است که توسط زنجرکها بهصورت پایا و تکسیری انتقال مییابد
بیماری غنچه درشت تعادل هورمونها و تنظیم کنندههای رشد گیاهی را بر هم میزند و در رشد گیاه گوجه فرنگی اختلال ایجاد میکند. این بیماری علاوه بر زنجرکها از طریق سس از گیاه آلوده به گیاه سالم نیز منتقل میشود و ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی را به دنبال دارد.
در این مقاله با عنوان «سوراخ شدن برگ گوجه فرنگی»، عوامل مؤثری مانند آفات برگخوار، شرایط محیطی نامساعد یا کمبود مواد مغذی مورد بررسی قرار گرفته و راهحلهای پیشگیرانه و درمانی پیشنهاد شده است.
3. کاهش یا افزایش رطوبت
گاهی این شرایط محیطی و جوی هستند که سبب تغییر شکل برگهای گوجه فرنگی میشوند. اگر دورههای آبیاری را به طور منظم رعایت نکنید و زودتر یا دیرتر از موعد مشخص مزرعه خود را آبیاری کنید، با برخی مشکلات روبرو خواهید شد.
کمبود رطوبت یا افزایش رطوبت هر دو میتوانند از دلایل ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی باشند. این اتفاق ممکن است در روزهای بسیار گرم تابستان با تابش مستقیم خورشید به بوته گوجه فرنگی و تبخیر رطوبت برگهای آن نیز رخ دهد.
4. کاهش یا افزایش دما
یکی دیگر از شرایطی که برگهای گوجه فرنگی را ضخیم میکند، کاهش یا افزایش شدید دما است. تغییرات دمایی محسوس در اوایل تابستان که هوا شدیداً گرم میشود و در اواخر تابستان که با سرمای هوا مواجه میشویم، بر گیاهان زراعی تأثیر میگذارند.
شاید این یک واکنش دفاعی از گوجه فرنگی است که با ضخیم کردن برگها از ساختارهای درونی خود محافظت میکند؛ پس ضخیم شدن برگهای گوجه فرنگی گاهی نقش حفاظتی دارد و از هدر رفتن رطوبت گیاه جلوگیری میکند.
درمان ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی
برای درمان ضخیم شدگی برگهای گوجه فرنگی باید ابتدا علت این مشکل را بیابیم. اگر این ضخیم شدن عارضه یکی از بیماریهای پیچیدگی برگ یا غنچه درشت باشد، ما باید اول بیماری را با استفاده از سم و کود ریشهکن کنیم. با ریشهکن کردن بیماری، پس از مدتی برگها شادابی خود را به دست خواهند آورد.
اگر شرایط محیطی و جوی علت ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی باشند، باید شرایط محیطی را تغییر دهیم. تغییر دما دست ما نیست و به میزان تابش خورشید بستگی دارد، پس این مورد را نمیتوانیم کاری کنیم؛ ولی شرایط آبیاری کاملاً به خودمان مربوط است و ما میتوانیم با تغییر شرایط آبیاری برگها را درمان کنیم.
جلوگیری از ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی
پیشگیری بهتر از درمان است! اینکه کلاً از ایجاد عارضه ضخیم شدن برگها جلوگیری کنیم خیلی بهتر از این است که به دنبال راههای درمان آن بگردیم و در این شرایط سخت زندگی دچار ضرر و زیان شویم. آبیاری منظم و پایش مرتب بوتههای گوجه فرنگی از جمله راههای پیشگیری از ضخیم شدن برگها هستند.
ما میتوانیم با راهکارهای کاملاً ساده و کاربردی زیر از ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی پیشگیری کنیم:
- از بذرها و نشاهای سالم گوجه فرنگی استفاده کنیم.
- از فروشگاههای مطمئن بذر و نشا گوجه فرنگی را تهیه کنیم.
- بقایای برداشتهای آلوده قبلی را از زمین زراعی حذف کنیم.
- علفهای هرز را به طور مرتب از بین ببریم.
- از سمهای باکیفیت برای از بین بردن آفات کشاورزی استفاده کنیم.
- از کودهای تقویتی برای بهبود رشد برگ و ساقه کمک بگیریم.
- گیاهان آلوده را هرچه سریعتر از زمین زراعی حذف کنیم.
بذر سالم گوجه فرنگی را از کجا تهیه کنیم؟
شما برای انتخاب بهترین بذر و نشا متناسب با خاک مزرعه خود به یک تیم مجرب نیاز دارید. اگر هم میخواهید یک گلخانه تأسیس کنید باز هم باید از افراد کارشناس راهنمایی بگیرید. تیم گوجه یار با بیش از 15 سال سابقه انواع بذر و نشا گوجه فرنگی را با بهترین کیفیت تولید و عرضه میکند و با مشاوران مجربی که دارد، بهترین راهکارها را به شما ارائه میدهد.
جمعبندی
ضخیم شدن برگ گوجه فرنگی میتواند ناشی از یک بیماری باشد یا در اثر تغییرات آبوهوایی به وجود بیاید. این عارضه هم قابل درمان و هم قابل پیشگیری است و نیازی به نگرانی چندانی ندارد. کافی است برگهای ضخیم را سریع شناسایی کرده و با یافتن علت آن با همکاری یک تیم باتجربه این عارضه را درمان کنید.
سؤالات متداول
1.چرا باید ضخامت برگهای گوجه فرنگی را درمان کنیم؟
چون در رشد گیاه اختلال ایجاد میکند.
2.برگهای گوجه فرنگی در اثر چه بیماریهایی ضخیم میشوند؟
در اثر بیماریهای پیچیدگی برگ و غنچه درشت
3.چگونه میتوانیم از ضخیم شدن برگهای گوجه فرنگی پیشگیری کنیم؟
با ایجاد شرایط محیطی مناسب و پایش بوتهها به طور مرتب
